Ламинат па, линолеум ба: пәтерге не таңдау керек

Ламинат па, әлде линолеум ба — пәтерге еден таңдағанда алдымен туындайтын сұрақ. Екі жабын да бағасы жағынан қолжетімді және тез төселеді, бірақ жүктеме астында, суда және жылы еденде әртүрлі әрекет етеді. Бұл мақалада ламинат пен линолеумды басты параметрлер бойынша салыстырамыз, тозуға төзімділік кластарын талдаймыз, кварцвинилді үшінші нұсқа ретінде қарастырамыз және 20 м² бөлмеге қажетті материалдарды есептейміз.

Ламинат және линолеум дегеніміз не

Ламинат — қалыңдығы әдетте 6–12 мм HDF плитасынан (тығыздығы жоғары ағаш талшықты плита) жасалған тақтайлар. Үстінде — ағаш немесе тас өрнекті қағаз және шайырлардан жасалған мөлдір қорғаныш қабат, астында — тұрақтандырғыш қабат. Тақтайлар құлыптар арқылы жалғанады және желімсіз, төсеніштің үстіне «қалқымалы» тәсілмен төселеді.

Линолеум — орама жабын. Пәтерлерге арналған заманауи линолеум әрдайым дерлік ПВХ-дан жасалады: негіз (көбіктелген, киіз немесе шыны кенептен), өрнекті қабат және мөлдір қорғаныш қабат. Зығыр майы мен ағаш ұнынан жасалған табиғи линолеум де бар, бірақ сирек кездеседі және қымбатырақ.

Ламинат пен линолеумды салыстыру

Қысқаша: ламинат қымбатырақ көрінеді және сызатқа берік, ал линолеум су көп және тыныштық керек жерде ұтады.

Ламинаттың 31–34 кластары

Класс ламинаттың қандай жүктемеге есептелгенін көрсетеді. Оны еуропалық жүйе бойынша анықтайды: бірінші цифр 2 — тұрмыстық жабындар, 3 — коммерциялық. Ламинаттың тұрмыстық кластары қазір іс жүзінде шығарылмайды, сондықтан сатылымда — 31–34.

• 31-класс — жеңіл жүктеме: жатын бөлме, жұмыс бөлмесі. Әдетте ең жұқа әрі арзан.
• 32-класс — пәтер үшін ең көп таралған: қонақ бөлмесі, балалар бөлмесі, жатын бөлме.
• 33-класс — жоғары жүктеме: кіреберіс, ас үй, үй жануарлары бар бөлмелер. Пәтердегі 33-кластағы ламинат әдетте ең ұзақ қызмет етеді және жиһазды жылжытуға жақсы шыдайды.
• 34-класс — өтімділігі өте жоғары қоғамдық орындарға, пәтерде — үлкен қормен.

Класстың қасында көбіне AC — үйкелуге төзімділік көрсетіледі: AC3 әдетте 31-класқа, AC4 — 32-ге, AC5 — 33-ке, AC6 — 34-ке сәйкес келеді. Егер ламинатта класы жоғары, бірақ AC төмен көрсетілсе, AC-ге сүйеніңіз.

Қалыңдығы: 8 мм — пәтер үшін стандарт, 10–12 мм — қатаңырақ, дыбысты жақсырақ басады және ұсақ кедір-бұдырды кешіреді. Тақтай жиектеріндегі фаска («фаскасы бар ламинат») нағыз паркет сияқты көрінеді және тақтайлар арасындағы айырмаларды жасырады.

Линолеум кластары

Сол жүйе бойынша линолеумды топтарға бөледі:

• тұрмыстық (21–23-кластар) — қорғаныш қабаты әдетте 0,15–0,35 мм, жұмсақ көбіктелген негіз. Жүктемесі аз жатын бөлме мен балалар бөлмесіне жарайды.
• жартылай коммерциялық (әдетте 31–33-кластар) — қорғаныш қабаты 0,4–0,7 мм. Пәтер үшін бұл ең практикалық нұсқа: кіреберіс, ас үй, дәліз.
• коммерциялық (34, 41–43-кластар) — қорғаныш қабаты 0,6 мм және одан көп. Гетерогенді (көп қабатты) және гомогенді (бүкіл қалыңдығы бойынша біртекті) болады. Коммерциялық линолеумды кеңселерде, мектептерде, ауруханаларда төсейді, пәтерде ол тым қатаң, бірақ іс жүзінде мәңгілік.

Линолеумды таңдағанда ең бастысы — жалпы қалыңдық емес, қорғаныш қабатының қалыңдығы. Қалың жұмсақ тұрмыстық линолеумды жиһаз аяқтары жұқа жартылай коммерциялыққа қарағанда тезірек басып тастайды.

Ламинат па, линолеум ба: әртүрлі бөлмелерге не таңдау керек

Ас үй және кіреберіс

Мұнда су, аяқ киімнен түсетін құм және жоғары жүктеме бар. Линолеум (жартылай коммерциялық) немесе кварцвинил бәрінен жақсы сай келеді. Ламинатты тек суға төзімді, 33-класты, құлыптары өңделгенін алуға болады, бірақ бәрібір ыдыс жуғыш машина астындағы ағуға ол шыдамауы мүмкін.

Қонақ бөлмесі және жатын бөлме

32–33-кластағы ламинат — классика: ұстағанда жылы, табиғи көрінеді, үлкен бөлмелерде жақсы үйлеседі. Бюджет пен тыныштық маңызды болса, линолеум да жарайды.

Балалар бөлмесі

Екі нұсқа да жарамды. Линолеум тынышырақ, оны жуу оңайырақ, ал көбіктелген негізде құлағанда жұмсағырақ. Бала машинамен ойнап, жиһазды жылжытса, ламинат практикалықтау. Жабынның эмиссия класы E1 немесе одан төмен екенін қараңыз.

Жуынатын бөлме және дәретхана

Мұнда кәдімгі ламинат та, тұрмыстық линолеум да жарамайды. Плитка немесе кварцвинил жақсырақ.

Дыбыс: көршілер және жаңғырық

Ламинат «тықылдайды»: қадамдар мен құлаған заттар бөлмеде де, төменгі көршілерде де естіледі. Шуды азайтады:

• қалыңдығы 2–3 мм ламинатқа арналған төсеніш — пенополистиролдан, қылқан жапырақты талшықтан, тығыннан немесе көбіктелген полиэтиленнен;
• қалыңдығы 10–12 мм ламинат;
• дыбыс оқшаулағыш төсеніші кіріктірілген тақтайлар.

Төсенішті бірнеше қабат етіп төсемеңіз: құлыптар ажырай бастайды. Көбіктелген немесе киіз негіздегі линолеум бастапқыда тыныш.

Жылы еден

• Ламинат су және электр жылы едендерінің көпшілігіне жарайды, егер қаптамада «жылы еденге арналған» белгісі болса. Бет температурасы әдетте 27 °C-тан аспауы керек. Жылу кедергісі төмен төсеніш алынады.
• Жылытқышсыз ПВХ негіздегі линолеумды температура туралы сол ескертпемен жылы еденге төсеуге рұқсат етіледі. Киіз немесе қалың көбіктелген негіздегі линолеум жылуды ұстап қалады — өндірушінің төлқұжатын қараңыз.

Екі жағдайда да жылы еденді біртіндеп, температураны тәулігіне бірнеше градусқа көтеріп қосады.

Кварцвинил — үшінші нұсқа

Кварцвинил (кварцвинил плитка, SPC және LVT) — кварц немесе минералды толтырғышы бар ПВХ жабын. Оны көбіне «винил ламинат» деп атайды: ламинат сияқты көрінеді, бірақ судан қорықпайды.

• SPC (spc ламинат) — құлыптары бар 4–6 мм қатаң тас-полимер негіз, желімсіз төселеді.
• Желімді LVT — 2–3 мм жұқа иілгіш плитка, негізге желімделеді.

Артықшылықтары — толық ылғалға төзімділік, тыныш жүріс, ас үй мен дәретханаға жарайды, жылы еденмен үйлесімді. Кемшіліктері — ламинат пен линолеумнан қымбат, өте тегіс негізді талап етеді (жұқа плитка стяжканың барлық кедір-бұдырын қайталайды). Кварцвинил плиткасын және басқа винил жабындарын винил жабындар бөлімінде салыстыруға болады.

Алматы климаты және дайындық

Қыста Алматыда жылыту ауаны құрғатады, пәтердегі ылғалдылық 20–30 %-ға дейін төмендейді. Ламинат тақтайлары ылғалды береді, кішірейеді де, арасында саңылаулар пайда болады. Жазда — керісінше. Сондықтан:

• ламинат үшін қабырға жанынан 8–10 мм саңылау қалдырып, оны плинтуспен жабыңыз;
• төсер алдында ламинат қаптамаларын ашпай, бөлмеде 48 сағат ұстаңыз;
• толқындар кетуі үшін линолеумды жайып, бір-екі тәулік жатқызыңыз;
• ылғалдағышпен 40–60 % ылғалдылықты сақтауға тырысыңыз.

Ламинатқа арналған негіз — 2 м-ге 2 мм-ден аспайтын айырма. Линолеум мен кварцвинил үшін негіз тегіс болуы керек: кез келген томпақ пен шұңқыр жабын арқылы білінеді. Стяжканы екі метрлік рейкамен тексеруге болады.

Төсеу: өзіңіз не істей аласыз

Ламинатты төсеу ұқыпты әуесқойдың қолынан келеді. Электр пышқы немесе қол арасы, рулетка, бұрыштама, саңылауға арналған сыналар балға мен қаққыш керек болады. Тақтайларды терезеден жарық түсу бағыты бойымен төсейді, көрші қатарлардағы түйіскен жерлерді кемінде 30–40 см-ге ығыстырады, соңғы қатарды ені бойынша кеседі. 20 м² бөлмені әдетте бір күнде төсейді.

Линолеумды төсеу оңайырақ, бірақ қатені түзету қиынырақ. Кенепті жайып, жатқызады, содан кейін қабырғалар бойымен өткір пышақпен қормен кесіп, тек сосын дәл келтіреді. 20–25 м²-ден үлкен бөлмелерде және жүктемесі жоғары жерлерде толқындар пайда болмауы үшін линолеумды желімдейді немесе екі жақты скотчпен бекітеді. Жік керек болса, оны суық дәнекерлеумен дәнекерлейді.

SPC кварцвинилін ламинат сияқты төсейді, ал желімді LVT-ні шеберге сеніп тапсырған дұрыс.

4 × 5 м бөлмеге арналған есептеу мысалы

Ламинат:

1. Ауданы: 4 × 5 = 20 м².
2. Тура төсегенде кесуге қор — 7 %: 20 × 1,07 = 21,4 м². Диагональ бойынша төсегенде 10–15 % алады.
3. Қаптамада, мысалы, 2,2 м²: 21,4 / 2,2 ≈ 9,7 — 10 қаптама сатып аламыз (22 м²).

Төсеніш: 20 м² плюс кесуге 5 % — 21 м², яғни 10 м²-ден 3 орама немесе тиісті парақтар саны.

Линолеум:

1. Орама ені бөлменің кіші қабырғасына қарай таңдалады — 4 м.
2. Кесінді ұзындығы — 5 м плюс келтіруге 0,1 м: 5,1 м.
3. Сатып алу ауданы: 4 × 5,1 = 20,4 м² — бір кенеппен, жіксіз.

Егер бөлменің ені 4,2 м болса, 4 м орама енді жарамас еді: кеңірегін алуға немесе жік жасауға тура келер еді, демек, айтарлықтай көбірек сатып алу керек.

Плинтус:

1. Периметр: (4 + 5) × 2 = 18 м.
2. Есік ойығын 0,9 м шегереміз: 17,1 м.
3. 10 % қор: 17,1 × 1,1 ≈ 18,8 м.
4. 2,5 м-ден планкалар: 18,8 / 2,5 ≈ 7,5 — 8 дана сатып аламыз, оған қоса 4 ішкі бұрыш және есік жанына 2 тығын.

Өз бөлмеңізге ламинат қаптамаларын ламинат калькуляторында қайта есептеуге болады.

Төсеніш, плинтус және табалдырықтар

Ламинаттың астына төсеніш керек, ал бетон стяжкада оның астына, егер төсеніштің өзінде болмаса, 200 мкм бу оқшаулағыш үлдірді қабаттастырып төсейді. Еден плинтусы компенсациялық саңылауды жабады: ламинатқа әдетте МДФ немесе ПВХ, линолеумға кабель арнасы бар ПВХ алады. Есік ойығындағы әртүрлі жабындардың түйіскен жеріне табалдырық қояды. Мұның бәрі еденге арналған ілеспе тауарлар бөлімінде жиналған.

Түрлі компаниялардың ұсыныстарын ламинат және линолеум бөлімдерінен көруге болады.

Жиі кездесетін қателер

• Қабырға жанында саңылаусыз ламинат. Жазда тақтайлар кеңейіп, «үйшік» болып көтеріледі.
• Кіреберіске тұрмыстық линолеум. Жұқа қорғаныш қабат бір-екі жылда өрнекке дейін тозады.
• Тегіс емес стяжкаға төсеу. Ламинат құлыптары сынады, линолеум барлық томпақты қайталайды.
• Екі қабат төсеніш. Еден серіппеленеді, құлыптар ажырайды.
• Ас үйде жуғыштың жанында кәдімгі ламинат. Бір рет ақса болды — жиектері ісінеді.
• Линолеумды жалпы қалыңдығы бойынша таңдау. Негіздің емес, қорғаныш қабатының қалыңдығы маңызды.

Сұрақтар мен жауаптар

Пәтерге не жақсы — ламинат па, линолеум ба?

Қонақ бөлмесі мен жатын бөлмеге көбіне 32–33-кластағы ламинатты таңдайды: ол берік және табиғи көрінеді. Ас үй мен кіреберіске жартылай коммерциялық линолеум немесе кварцвинил практикалықтау, өйткені олар судан қорықпайды.

Пәтерге ламинаттың қай класын таңдау керек?

32-класс бөлмелердің көпшілігіне жарайды, 33-класс — кіреберіске, ас үйге және жануарлары бар отбасыларға. Пәтерде 34-класс артық.

Ламинат немесе линолеумды жылы еденге төсеуге бола ма?

Ламинатты қаптамасында жылы еденге арналған таңба болса және бет 27 °C-тан жоғары қызбаса, болады. Линолеумды — тек жылытқышсыз ПВХ негіздегісін және өндірушінің төлқұжаты бойынша.

Кварцвинил дегеніміз не және оның артықшылығы неде?

Кварцвинил — минералды толтырғышы бар ПВХ жабын, ламинатқа ұқсас, бірақ толығымен ылғалға төзімді. Оны ас үйге және дәретханаға төсеуге болады, бірақ ол өте тегіс негізді талап етеді.

Линолеумның астына төсеніш керек пе?

Көбіктелген немесе киіз негіздегі линолеумның астына төсеніш әдетте қажет емес. Негіз тегіс әрі таза болуы керек, кедір-бұдырды стяжкамен немесе фанера парақтарымен тегістейді.